Habitat evaluation of water vole (Arvicola amphibious) in Shara river, Khondab, Markazi province

Document Type : Research Paper

10.22034/jar.2024.2314
Abstract
Small mammals, especially rodents, play an important functional role in the ecological processes of the landscape and food chain in the ecosystem. Water vole has a wide distribution and is considered as a pest in parts of its distribution range. The Valley of Shara is a suitable habitat for branch birds, especially of the Arvicola amphibious. This study was conducted from 2018 in the Shara river, Intermediate of between the Duab bridge and the Goshirvan bridge in 2.5km distance from the river, Using of Habitat Biodiversity Modeler (HBM) method, With Modele of Maxent in the Terrset and Arc Gis13.1 softwares , and with variables 8 of such as: slope, elevation, proximity to the river, distance from the road, NDVI, water depth, land use, distance from the village. Results show, The Valley of Shara is the southeastern part of the habitat of the Arvicola amphibious in Iran. The validity of Maxent model is equal to (0.994), which indicates excellent performance. The most important variables affecting the desirability of the water vole habitat is the distance from river. And the variables of slope and distance from road are in the next ranks. The water vole is considered as a key species for Shara valley. that the destruction of the habitat of this species is aggravated by disasters and natural hazards in the valley. Therefore, that providing and protecting the habitat needs of this species will restore and protect the river.

Keywords

Subjects

ارزیابی زیستگاه ول آبزیArvicola amphibius (Linnaeus, 1758) در رودخانه شراء خنداب استان مرکزی

امیر انصاری*

اراک، دانشگاه اراک، دانشکده کشاورزی و محیط زیست، گروه علوم و مهندسی محیط زیست

تاریخ دریافت: 29/5/1401            تاریخ پذیرش: 19/7/1402

چکیده

پستانداران کوچک بخصوص جوندگان در فرایندهای بوم­شناختی سیمای سرزمین و زنجیره غذایی نقش بسیار مهم و مؤثر کارکردی منحصربفردی در اکوسیستم ایفاء می­نمایند. علاوه بر نقش جوندگان ول آبزی پراکنش گسترده­ای دارد و در بخش­هایی از محدوده پراکنش خود بعنوان آفت محسوب می­شود. دره شراء زیستگاه مناسبی برای پستانداران آبزی بویژه ول آبزی می­باشد. این مطالعه از سال 1397 تا سال 1400 در دره شراء حدفاصل بین پل دوآب تا پل جوشیروان در حریم 5/2 کیلومتری رودخانه شراء با استفاده از مدل Maxent با ­8  متغیر شیب، ارتفاع، عمق آب، نزدیکی به رودخانه، شاخص پوشش گیاهی(NDVI)، فاصله از جاده، کاربری اراضی و فاصله از روستا انجام شد. نتایج نشان می­­دهد دره شراء منتهی­ الیه جنوب شرقی زیستگاه ول آبزی در ایران می­­باشد. اعتبار مدل مطلوبیت زیستگاه مکسنت معادل (994/0) است که نشانگر عملکرد بسیار عالی می­باشد. مهم­ترین متغییرهای موثر بر مطلوبیت زیستگاه ول آبزی فاصله از رودخانه است و متغیرهای شیب و فاصله از جاده در رتبه­های بعدی قرار دارند. نتایج این مطالعه نشان می­دهد ول آبزی بعنوان یک گونه کلیدی برای دره شراء محسوب می­شود، که با تخریب زیستگاه این گونه در دره شراء، بلایا و مخاطرات طبیعی تشدید می گردد. بنابراین تامین و حفاظت نیازهای زیستگاهی این گونه باعث احیاء و حفاظت از رودخانه شراء خواهد شد. 

واژه های کلیدی: ول آبزی، رودخانه شراء، ارزیابی زیستگاه، مکسنت، خنداب

* نویسنده مسئول، پست الکترونیکی: A-ansari@araku.ac.ir

مقدمه

 

پستانداران کوچک بخصوص جوندگان نقش بسیار مهم و مؤثری در زیستگاه­ها دارند. این جانوران دارای رابطه عمیقی با اجزای اکوسیستم بوده و ساختار فیزیکی زیستگاه­هایشان را تحت تأثیر قرار می­دهند. این جانوران بطورکلی در دنیا معمولاً کمتر مورد توجه محققین و حامیان حیات وحش و تنوع زیستی قرار می­گیرد(4). علاوه بر نقش جوندگان در فرایندهای بوم شناختی سیمای سرزمین و زنجیره غذایی، این پستانداران کوچک نقش کارکردی منحصربفردی در اکوسیستم ایفا می­نمایند بطوری که آنها را مهندسین اکوسیستم­ها نیز می­خوانند که می­بایست در پروژه­های مدیریتی و حفاظتی به خوبی مورد توجه قرار گیرند (23). ول آبزی در محدوده­ای از زیستگاه­ها در اطراف رودخانه­ها، نهرها و مرداب­ها در دشت­ها و کوه­ها سازگار شده است. این گونه یک شناگر و کوهنورد قوی است(10). در اطراف نهرها و جویبارها مشاهده می­شود، آنها به طور محلی زندگی حفاری دارند و حاشیه رودخانه­های شیب دار با پوشش گیاهی چمن سرسبز را ترجیح می­دهند. ممکن است در هر زمانی فعال باشند، اما بیشتر در هنگام صبح و غروب فعال هستند. عمدتاً گیاهخواراند و اغلب از گیاهان آبدار تغذیه می­کند، اما برخی از حشرات، نرم تنان و ماهی­های کوچک و ریشه­ها، پیازها و غده­ها را در زمستان نیز استفاده می­کند(10،17). کاهش جمعیت آبزیان در بخش‌هایی از اروپای غربی به دلیل از دست دادن زیستگاه، آلودگی آب، شکار توسط راسو آمریکایی (Neovison vison) و رقابت با موش آبی (Ondatra zibethicus) از تهدیدات این گونه محسوب می­شوند. همچنین در جمعیت­های مدیترانه­ای تکه تکه شدن جمعیت ها به دلیل افزایش خشکی بارزتر است. در آناتولی و ایران، فشار بر روی زیستگاه آبی بر روی منابع آبی و رقابت محلی با موش قهوه­ای (Rattus norvegicus ) (مثل گرجستان) زیاد است. انقراض و کاهش جمعیت محلی در ترکیه، گرجستان و سایر نقاط این محدوده به­دلیل زهکشی زیستگاه باتلاقی رخ داده است(15). این گونه یک آفت کشاورزی محسوب می­شود و در دهه 1980 در مقدونیه اقدامات کنترلی گسترده­ای در مزارع برنج انجام شده است. ول آبزی از دیدگاه اتحادیه جهانی حفاظت در رده کمترین نگرانی(LC) قرار گرفته است(11). پراکندگی ول آبزی دامنه وسیعی از فرانسه و بریتانیا در غرب، از قاره اروپا و روسیه، تا حوضه لنا و دریاچه بایکال در سیبری (روسیه) ادامه دارد. (شکل 1) دامنه آن از شمال اطراف قطب شمال و از جنوب به ایران و خاور میانه امتداد می­یابد(20) .

 

شکل ۱- نقشه پراکنش جغرافیایی ول آبزی (6).

 

دره شراء زیستگاه مناسبی برای پستانداران و پرندگان می­باشد. شنگ و ول آبزی از مهمترین پستانداران آبزی دره شراء هستند(5). ولیکن اطلاعات زیادی از این پستانداران در دست نیست. اطلاعات در ارتباط با انتخاب زیستگاه ول آبزی در ایران و استان مرکزی کم است. در این تحقیق برای اولین بار، انتخاب زیستگاه این گونه در منطقه استان مرکزی و دره شراء مورد بررسی قرار­گرفت تا مشخص شود چه متغیرهای زیستگاهی در انتخاب زیستگاه ول آبزی موثر هستند؟ نتایج این مطالعه می­تواند در تدوین استراتژی­های حفاظتی برای حمایت از جمعیت ول آبزی در منطقه کمک نماید. بنابراین ارزیابی و انتخاب زیستگاه ول آبزی((Arvicola amphibius در منطقه شراء خنداب، استان مرکزی ضروری می­باشد.

مواد و روشها

منطقه مورد مطالعه: دره شراء ‏حد فاصل پل دوآب در شهرستان شازند تا پل جوشیروان در شهرستان خنداب واقع شده­است. این دره در مسیر رودخانه شراء قسمتی از رودخانه قره‌چای می­باشد. که از جنوب به سمت شمال­غرب امتداد دارد. اقلیم­ منطقه در ایستگاه هواشناسی شهر خنداب نیمه خشک است. این رودخانه جزو رودخانه­های حفاظت شده کشور می­باشد. در مسیر رودخانه بمنظور تامین آب اراضی کشاورزی بند انحرافی گوره­زار نزدیک روستای خسبیجان، بند انحرافی اناج نزدیک روستای مانیزان و سد انحرافی خنداب نزدیک روستای گازران احداث شده است. منطقه شکار ممنوع پلنگاب در قسمت شرقی، بخشی از منطقه حفاظت شده گلپرآباد همدان در قسمت غربی و بخشی از منطقه شکار ممنوع تالاب آقگل در شمال غربی دره شراء تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط زیست می­باشند( شکل ۲)(8). در حاشیه رودخانه باغ های میوه هلو، سیب، انگور، توت ، نی، جگن، اویارسلام، بید و گز فراوان وجود دارد، ابتدای دره شراء کوه لجور با صخره­های پرشیب و در وسط این دره کوه شاه (تاج) یا کیخسرو قرار دارد، این منطقه زیستگاه پستانداران آبزی بویژه ول آبزی و شنگ است(3).

روش تحقیق: این مطالعه از سال 1397 تا سال 1400 در دره شراء حدفاصل بین پل دوآب تا پل جوشیروان در حریم ۵/۲ کیلومتری رودخانه شراء با مدلسازی زیستگاه تنوع زیستی(HBM) با مدل­ Maxent انجام شد(18). ابتدا با توجه به بازدید میدانی و مرور منابع در رابطه با ول آبزی، متغیرهای انتخاب زیستگاه در منطقه تعیین شد. سپس فرم بازدید میدانی برای متغیرها شامل: مختصات جغرافیایی موقعیت حضور گونه، سطح تاج پوشش درختی، عمق آب و فاصله از آب و جاده و روستا تهیه­گردید. کلیه اطلاعات با روش ترانسکت خطی در طول رودخانه شراء و ترانسکت نقطه­ای در مکان­های مشاهده گونه از طریق مشاهده مستقیم رفتار گونه در اطراف رودخانه، مطابق فرم بازدید میدانی با دوربین چشمی، دوربین عکاسی و دستگاه GPS جمع­آوری گردید(3). در این تحقیق ­8 ­متغیر شیب، ارتفاع، عمق آب، نزدیکی به رودخانه، شاخص پوشش گیاهی(NDVI)، فاصله از جاده، کاربری اراضی و فاصله از روستا استفاده ­شد. از طریق مصاحبه با جوامع محلی اطلاعات وضعیت زیستگاه این گونه در گذشته و حال جمع آوری شد. از نقشه توپوگرافی۲۵۰۰۰/۱ به عنوان نقشه پایه برای تهیه نقشه­های شیب، ارتفاع، فاصله از رودخانه، جاده و روستا استفاده شد. وضعیت کاربری اراضی و عمق آب از تصویر ماهواره­ای لندست 8 مربوط به سال 1400 دانلود شده از سایتUSGS تعیین­گردید کلیه لایه­ها با قدرت تفکیک مکانی 20 متر در نرم افزارهای Terrset و Arc GIS تهیه شد. نهایتا نقشه­­های پراکنش و مدل­های مطلوبیت زیستگاه ول آبزی در دره شراء تهیه گردید(شکل شماره ۲).

 

شکل۲- نقشه موقعیت منطقه مورد مطالعه

 

نتایج

الف- پراکنش و ویژگی­های اکولوژیکی و زیستگاهی: پراکنش این گونه در دره شراء قسمت غرب استان مرکزی است. دره شراء بدلیل دارا بودن شرایط مناسب آب، غذا و پناه، زیستگاه مطلوبی برای ول آبزی می­باشد. یکی از مهمترین زیستگاه­های این گونه دره شراء می­باشد. در طول انجام مطالعه در محدوده مورد مطالعه 35 فرد در اطراف آبگیرهای مسیر رودخانه بویژه بند انحرافی گوره زار، بند انحرافی اناج و سد انحرافی خنداب که دارای پوشش گیاهی با عمق مناسب آب هستند، مشاهده­گردید. بیشترین افراد مشاهده شده به ترتیب در بند انحرافی اناج(18 فرد)، بند انحرافی گوره­زار (11 فرد) و سد انحرافی خنداب (6 فرد) می­باشد (شکل شماره ۳).

 

شکل 3- تعداد افراد ول آبزی مشاهده شده در پیرامون بندهای انحرافی رودخانه شراء

 

ب- ارزیابی زیستگاه: نتایج مکسنت نشان می­دهد متغییر فاصله از رودخانه با 1/43 درصد سهم و 1/94 درصد اهمیت بیشتری نسبت به سایر متغیرها دارد و متغییر عمق آب در رتبه بعدی می­باشد(جدول 1). بیشترین مطلوبیت زیستگاه در ارتقاع 2400 متر، شیب بین ۰ تا ۵ درصد، نزدیکی به رودخانه و منابع آب تا 50 متر است و با افزایش فاصله از جاده و روستا تا 1000 متر و با تراکم بیشتر پوشش گیاهی زیستگاه برای ول آبزی مطلوب­تر می­شود (شکل­های 4و 5)

 

 

جدول 1- درصد سهم و اهمیت هر یک از متغییرها در مطلوبیت زیستگاه ول آبزی در دره شراء

متغییر

درصد سهم

اهمیت بیشتر

عمق آب

6/2

7/49

فاصله از رودخانه

1/43

1/94

کاربری اراضی

9/1

8/0

شاخص پوشش گیاهی

9/1

2/0

فاصله از روستا

5/1

8/0

فاصله از جاده

1

4/0

شیب

2/0

6/0

ارتفاع

1

3/0

 

شکل 4- منحنی پاسخ کلی مطلوبیت زیستگاه ول آبزی  به تغییرات فاصله از رودخانه شراء

شکل 5- منحنی پاسخ کلی مطلوبیت زیستگاه ول آبزی به تغییرات عمق آب

 

نتایج اعتبارسنجی مدل مکسنت  نشان می­دهد که میزان سطح زیر منحنی(Receiver operating characteristic) ROC  با انحراف معیار 08/0± برابر با (994/۰) می­باشد. پیش بینی مدل مکسنت مطلوبیت زیستگاه عملکرد بسیار عالی را نشان می­دهد(شکل 6).

 

شکل 6- نمودار سطح زیر منحنی ROC برای اعتبار سنجی مدل مطلوبیت زیستگاه ول آبزی

 

نتایج آزمون جک نایف نشان می­دهد مهم­ترین متغییر موثر بر مطلوبیت زیستگاه ول آبزی فاصله از رودخانه است و متغیرهای شیب و فاصله از جاده در رتبه های بعدی قرار دارند. و متغییر ارتفاع تاثیر کمتری بر مطلوبیت زیستگاه ول آبزی دارند(شکل 7).

 

شکل 7- نمودار جک نایف برای بررسی اهمیت هر یک از متغیرها بر مدل مطلوبیت زیستگاه ول آبزی در دره شراء

 

مساحت مطلوبیت زیستگاه با مدل مکسنت برابر68/1607 هکتار معادل87/4 درصد محدوده مورد مطالعه است. نتایج ارزیابی زیستگاه ول آبزی با مدل مکسنت در جدول شماره 2 و شکل­شماره 8 ارائه گردیده­است.

 

 

جدول2- مقایسه مساحت ، درصد و طبقات ۴ مدل ارزیابی زیستگاه ول آبزی در دره شراء

طبقه

مساحت(هکتار)

درصد

مطلوب

68/1607

87/4

نامطلوب

31392.32

95.13

جمع کل

33000

100

 

 

شکل8- نقشه­های ارزیابی زیستگاه ول آبزی

 

بحث و نتیجه گیری

نتایج این تحقیق نشان می­دهد ویژگی­های زیستی ول آبزی در منطقه شراء خنداب استان مرکزی با اطلاعات مندرج در کتاب راهنمای صحرایی پستانداران ایران سال 1387 و اطلس پستانداران ایران سال 1392 و تحقیق Batsaikhan و همکاران سال 2021 منطبق است(12،24،6). مهمترین متغیرهای زیستگاهی شناسایی شده برای ول آبزی در دره شراء شامل شیب، ارتفاع، عمق آب، نزدیکی به رودخانه، شاخص پوشش گیاهیNDVI، فاصله از جاده، کاربری اراضی، فاصله از روستا است که با نتایج دیگران مشابه است(7،6). نتایج مکسنت نشان می­دهد اعتبار مدل مطلوبیت زیستگاه مکسنت معادل (0/994) است که نشانگر عملکرد بسیار عالی روش مکسنت می­باشد(9). متغییر فاصله از رودخانه درصد سهم و اهمیت بیشتری نسبت به سایر متغیرها دارد و متغییر عمق آب در رتبه بعدی می­باشد. هم­راستا با مطالعه­ی(10) است. بیشترین مطلوبیت زیستگاه در ارتقاع 2400 متر، شیب بین ۰ تا ۵ درصد، نزدیکی به رودخانه و منابع آب تا 50 متر است و با افزایش فاصله از جاده و روستا تا 1000 متر و با تراکم بیشتر پوشش گیاهی زیستگاه برای ول آبزی مطلوب­تر می­شود. مشابه مطالعه(7)می­باشد. مهم­ترین متغییرهای موثر بر مطلوبیت زیستگاه ول آبزی فاصله از رودخانه است و متغیرهای شیب و فاصله از جاده در رتبه های بعدی قرار دارند و متغییر ارتفاع تاثیر کمتری بر مطلوبیت زیستگاه ول آبزی دارند با تحقیق فراوانی ول آبزی در زیستگاه­های مرتعی گلاسکو انطباق دارد(21). توسعه زمین‌های کشاورزی بهمراه تغییر اقلیم از سال ۱۳۵۵ تاکنون باعث افزایش برداشت منابع آبی دشت شراء، کاهش آبدهی رودخانه، خشک شدن رودخانه قسمت­های از مسیر و در نتیجه از بین رفتن پوشش گیاهی بخش­های از حاشیه رودخانه شده­است. این موضوع باعث ایجاد وضعیت نامناسب شرایط زیستگاهی ول آبزی در منطقه گردیده است(1،3،16). با این شرایط در سال­های آتی به تدریج بر لکه­های نامناسب زیستگاهی اضافه، شرایط زیستگاهی ول آبزی در منطقه نامناسب­تر، جابجایی ول­ها از رودخانه به اراضی کشاورزی بیشتر و اثرگذاری آنها بعنوان آفت محصولات در منطقه بیشتر خواهد شد. نتایج این پژوهش با مطالعه واکنش ول­های آبی به جابجایی هنگام کاهش آب و حذف زیستگاه در زیستگاه تالابی دشت انگلستان منطبق است(19). تغییرات هیدورلوژیکی رودخانه شراء نشان می­دهد، که کاهش و افزایش آبدهی رودخانه شراء بر زیستگاه ول آبزی و فعال بودن آنها تاثیر مستقیم دارد. با افزایش آبدهی رودخانه پوشش گیاهی حاشیه رودخانه متراکم­تر و شرایط مناسب­تری را برای ول آبزی ایجاد می­کند(19). با تطبیق اطلاعات مربوط به تغییرات آبدهی رودخانه و شرایط زیستی این گونه مشخص می­شود که کاهش متوسط رواناب سالانه رودخانه تا قبل از سال ۹۳ باعث شده از روستای ایجان در وسط مسیر رودخانه به سمت سد انحرافی خنداب بدلیل قطع شدن آب رودخانه از خرداد ماه و کاهش درصد پوشش گیاهی، بنابراین شرایط زیستگاهی نامناسبی از لحاظ (درصد پوشش و عمق آب) برای ول آبزی ایجاد می­گردد. از سال ۹۴ تا ۹۷ با مدیریت یکپارچه رودخانه از بالا دست کلیه بندهای انحرافی و سردهنه‌های مسیر رودخانه قره­چای در فصول غیر زراعی بازگشایی و این امر سبب جاری شدن آب رودخانه پس از وقفه پنج ساله شده است. جاری‌شدن آب در رودخانه فوائدی از جمله خودپالایی رودخانه، تغذیه دشت‌های خنداب، کمیجان و تاثیر مثبتی بر جنبه‌های زیست محیطی برای گونه­های جانوری به ویژه ول آبزی منطقه داشته ­است(1،16). بنابراین، متوسط رواناب سالانه رودخانه افزایش یافته و برگشت ول آبزی از اراضی کشاورزی به رودخانه و فعال شدن مجدد آنها در قسمت­های پایین دست رودخانه نزدیک پل اناج به­دلیل افزایش رواناب رودخانه در سال­های اخیر می­باشد. حضور ول ها و فعال بودن آنها با افزایش رواناب رودخانه به دلیل ایجاد یک ریز اقلیم خاص با افزایش رطوبت و پوشش گیاهی و کاهش دما در آن نقطه همبستگی معنی­داری دارد. بنابراین، حضور پستانداران در رودخانه به عنوان شاخص زیستی و نشان از حیات و زنده بودن رودخانه می­باشد(23،2). از بند انحرافی گوره زار بسمت پل دوآب بدلیل خشک نشدن رودخانه فراجمعیت ول آبزی شرایط بهتری دارد ولیکن از بند انحرافی گوره زار به سمت پل جوشیروان بدلیل خشکسالی­های اخیر و خشک شدن کامل رودخانه و تخریب زیستگاه در سالهای اخیر فراجمعیتهای ول آبزی آسیب بسیاری دیده­اند. و بعضی از آنها به اراضی کشاورزی و جوی­های آب اطراف رودخانه مهاجرت نموده اند. بعنوان آفت محصولات کشاورزی محسوب می­شوند این موضوع با نتایج مطالعه ول آبزی بعنوان یک گونه بریتانیایی در حال زوال منطبق است (23).

بنابراین نتایج این مطالعه نشان می­دهد ول آبزی بعنوان یک گونه کلیدی برای دره شراء محسوب می­شود، که تخریب زیستگاه این گونه در دره شراء بلایا و مخاطرات طبیعی تشدید می گردد. مهمترین عوامل تهدید ول آبزی در منطقه از بین رفتن زیستگاه به دلیل کاهش آب و پوشش گیاهی حاشیه رودخانه می­باشد. همچنین، کمبود آگاهی مردم از اهمیت اکولوژیکی این گونه و تخریب تغییر کاربری اراضی و تجمع زیاد گردشگران و جوامع محلی در زمان حضور آنها به عنوان زمان حساس زیستی گونه در حاشیه رودخانه شراء است. ورود آلودگی­های صنعتی از جمله صنایع نفتی در بالادست، فاضلاب­ها، آفت­کش­ها، حشره­کش­ها و کودهای کشاورزی به رودخانه از دیگر تهدیدهای این پستاندار می­باشد. بر این اساس تامین حقابه رودخانه شراء به منظور احیاء زیستگاه­ها، افزایش آگاهی محیط­زیستی جوامع محلی و گردشگران، مطالعه تاثیر کیفیت آب رودخانه و ارزیابی اثرات اقتصادی ول آبزی در هنگام تخریب زیستگاه و جابجایی آنها به اراضی کشاورزی بعنوان آفت محصولات کشاورزی در دره شراء پیشنهاد می­گردد. بنابراین تامین و حفاظت نیازهای زیستگاهی این گونه باعث احیاء و حفاظت از رودخانه شراء خواهد شد. 

سپاسگزاری

از کلیه اهالی دره شراء بویژه کشاورزان، باغداران و روستائیان که در جمع آوری اطلاعات اکولوژیکی ول آبزی همکاری صمیمانه داشته­اند تشکر و قدردانی می­گردد.

  • 1- انصاری، ا.، 1400. ارزیابی کیفیت زیستگاه شنگ (Lutra lutra) (رده: پستانداران و خانواده: راسویان) در استان مرکزی، مجله پژوهشهای جانوری (مجله زیست شناسی ایران) ،2 (34)، صفحات81-69.

    2- علایی، ر. ، پسرکلو، ع.ر. ،  نجیب زاده، م. ، 1399. مطالعه تنوع ریختی قورباغه درختی (Hyla savignyi, Audouin, 1827) در دو محدوده جغرافیایی: استان های لرستان و مرکزی ، مجله پژوهشهای جانوری (مجله زیست شناسی ایران) ،4 (33)، صفحات309-297.

     

    • Amori G, Gippoliti S. (2000). What do mammalogists want to save? Ten years of mammalian conservation biology. Biodiversity and Conservation. 9: 785–793.
    • Ansari A. (2009). Monitoring Ecosystems and Natural Habitats of Markazi Province: Identification of Degraded and Vulnerable Habitats. Journal of Iran DOE:47:22-32.
    • Ansari (2020). Introductory study of ecological charactristics some in nesting habitat of Eurasian Penduline Tit Remiz pendulinus in Shara area, Khondab, Markazi province, Iran. Journal Experimental Animal Biology .9(1): 41-52
    • Batsaikhan N, Henttonen H, Meinig H, Shenbrot G, Bukhnikashvili A, Hutterer R, Kryštufek B, Yigit N, Mitsainas G. Palomo L. (2021). Arvicola amphibius (amended version of 2016 assessment). The IUCN Red List of Threatened Species 2021: e.T2149A197271401. https://dx.doi.org/10.2305/IUCN.UK.2021-1. RLTS.T2149A197271401.en
    • Brzeziński Marcin, Jedlikowski Jan, Komar Ewa. (2019). Space use, habitat selection and daily activity of water voles Arvicola amphibius co-occurring with the invasive American mink Neovison vison. Folia Zoologica, 68(1) : 21-28
    • DOE Markazi .(2010). Natural Features Atlas of Markazi Province. Publisher: NAQSH-E MANA by Order of the Department of Environment Markazi.
    • Giovanelli J. G. R, De Siqueira M. F, Haddad C. F. B, Alexandrino J. (2010). Modeling a spatially restricted distribution in the Neotropics: how the size of the calibration area affects the performance of five presence-only methods. Ecological Modelling. 221: 215–224
    • Harrison D.L., Bates P.J.J. (1991). The Mammals of Arabia. Harrison Zoological Museum, Sevenoaks, UK.
    • (2021). The IUCN Red List of Threatened Species. Version 2021-1. Available at: www.iucnredlist.org. (Accessed: 25 March 2021).
    • Karami M, Ghadirian T, Faizolahi K. (2012). The atlas of mammals of Iran. Department of Environment, Tehran
    • Khondab Meteorological Station, 2020. Summary Information of Khendab Weather Station. http://www.markazimet.ir
    • Lawton J, Woodroffe G. (1991). Habitat and distribution of water voles: why are there gaps in a species’ range? Journal of Animal Ecology 60:79–91.
    • Qumsiyeh M.B. (1996). Mammals of the Holy Land. Texas Tech University Press, Lubbock.
    • Regional Water Company of Markazi(RWCM). (2018). Report of Resources Water State of Markazi Province. Regional Water Company of Markazi.
    • Reichstein H. (1982). Arvicola terrestis (Linnaeus, 1758) – Schermaus. In: J. Niethammer and F. Krapp (eds), Handbuch der Saugetiere Europas, Band 2: Nagetiere. Rodentia II, pp. 649 pp.. Akademische Verlagsgesellschaft, Wiesbaden.
    • Ronald Eastman J. (2015) . TerrSet Tutorial, Production of Clark University, clarklabs. org
    • Rowenna J.B, Dawn M.S, Chris K , Charlie D. (2019). The response of water voles Arvicola amphibius to ‘displacement’ when using water draw-down and habitat removal in grazing marsh habitat, lowland England. Conservation Evidence. 16: 37-42
    • Shenbrot G.I, Krasnov, B.R. (2005). An Atlas of the Geographic Distribution of the Arvicoline Rodents of the World (Rodentia, Muridae: Arvicolinae). Pensoft Publishers, Sofia.
    • Stewart R.A, Jarrett C, Scott C, White S.A, McCafferty D.J. (2018). Water vole (Arvicola amphibius) abundance in grassland habitats of Glasgow. Glasgow Naturalist, 27(1).
    • Stewart R. A. (2016). The ecology of the water vole (Arvicola amphibius) in grassland habitats in the City of Glasgow. PhD thesis.
    • Tabatabaei Yazdi( 2019). The Effects of the Habitat Fragmentation on the Common Vole (Mammals: Rodentia) Meta-Populations. Journal of Geography and Environmental Hazards.  7(4): 19-30
    • Ziaie H .(2008). A Fied Guide to the Mammals of Iran. Tehran, Publishers: Wildlife Reconnaissance Center 419p.
Journal of Animal Research (Iranian Journal of Biology)
Volume 37, Issue 2
Spring 2024
Pages 136-147

  • Receive Date 20 August 2022
  • Revise Date 24 May 2023
  • Accept Date 11 October 2023