بیوسیستماتیک
1. دوشکلی جنسی در قورباغه‌ی سبز لوانت،Pelophylax bedriagae (Camerano, 1882)، در استان کهگیلویه و بویراحمد

بهزاد فتحی نیا؛ فاطمه بام زر؛ آریا شفائی پور

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 25 تیر 1398

چکیده
  دوشکلی جنسی به وجود تفاوت‌های ریختی بین جنس‌های نر و ماده‌ی یک گونه اشاره دارد که پدیده‌ای‌ گسترده‌ در قلمرو حیوانات است. دوزیستان بی‌دم می‌توانند از جنبه‌های متفاوتی دوشکلی جنسی را نشان بدهند. برخی از این جنبه‌ها شامل اندازه، شکل بدن و رنگ می‌باشد. تعداد 83 فرد از قورباغه‌ی سبز لوانت (Pelophylax bedriagae) در منطقه‌‌ی سرفاریاب واقع ...  بیشتر

بیوسیستماتیک
2. مطالعه تغییرات درون گونه ای ساختار سنگریزه شنوایی و استخوان یوروهیال در سیاه‌ماهی Capoeta fusca (Nikolskii, 1897) (ماهیان استخوانی عالی: کپورماهیان) در حوضه آبریز لوت

مجید عسکری حصنی؛ فاطمه محمدی؛ آزاد تیموری؛ سید مسعود مجدزاده

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 01 مهر 1398

چکیده
  ساختارهای سخت از جمله سنگریزه شنوایی و استخوان یوروهیال ارزش تاکسونومیکی بالایی در مطالعات درون گونه ای و بین گونه ای ماهیان استخوانی دارند. در این پژوهش گوناگونی‌های درون‌گونه‌ای در ریخت‌شناسی و ریخت سنجی سنگریزه شنوایی و استخوان یوروهیال در سیاه‌ماهی گونه Capoeta fusca (Nikolskii, 1897) مورد مطالعه قرار گرفت‌. نمونه های ماهی از پنج جمعیت ...  بیشتر

بیوسیستماتیک
3. مطالعه فون سوسماران شهرستان کنگاور و مناطق اطراف آن

حمید رضا ازهر؛ نصراله رستگارپویانی؛ رسول کرمیانی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 06 شهریور 1398

چکیده
  چکیده: منطقه ی کنگاور در شرق استان کرمانشاه واقع شده است، که وجود زیستگاه های متنوع در این منطقه از جمله علف زار، دشت، کوهستانی، سنگلاخی و بوته زار باعث شده است که این منطقه از تنوع قابل ملاحظه ای از سوسماران برخوردار باشد. هدف از این مطالعه بررسی فون سوسماران شهرستان کنگاور و مناطق اطراف آن است. طی بازدید های میدانی از منطقه ی مورد ...  بیشتر

بیوسیستماتیک
4. مطالعه‌ی ریخت‌شناسی مارهای منطقه‌ی سیستان

حمزه اورعی؛ یونس شیخ؛ اسکندر رستگار پویانی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 28 فروردین 1398

چکیده
  به منظور بررسی تنوع مارهای منطقه‌ی سیستان، 45 حلقه مار از شهرستان‌های زابل، زهک، هیرمند، نیمروز و هامون مورد بررسی ریخت‌شناسی قرار گرفتند. بر اساس نتایج این مطالعه، هفت گونه متعلق به شش جنس از دو خانواده در منطقه‌ی سیستان مورد شناسایی قرار گرفتند که عبارتند از: Boiga trigonatum، Lytorhynchus maynardi،Platyceps karelini ، Platyceps rhodorachis، Psammophis schokari وSpalerosophis ...  بیشتر

بیوسیستماتیک
5. بررسی فون سوسماران کویر مرنجاب در استان اصفهان

احمد قارزی؛ علیرضا پسرکلو؛ حسن نبی زاده؛ اسکندر رستگار پویانی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 24 تیر 1398

چکیده
  کویر مرنجاب در جنوب و جنوب غرب دریاچه نمک آران و بیدگل استان اصفهان قرار گرفته است. این کویر با پوشش ریگزار و تپه‌های شنی منحصربفرد در ارتفاع ۸۵۰ متری قرار دارد. پوشش گیاهی منطقه شامل گیاهان شور پسند از جمله درخت های گز و تاغ و بوته‌های قیچ است. در این مطالعه، 15 گونه سوسمار متعلق به 11 جنس و 6 خانواده با استفاده از شاخص های ریخت شناسی بر ...  بیشتر

بیوسیستماتیک
6. بررسی تغییرات ژن ناحیه کنترل (d-loop)میتوکندری در سه گونه سنجاب قرمز، سنجاب ژاپنی و سنجاب ایرانی

مرضیه اسدی آقبلاغی؛ فراهم احمدزاده؛ بهرام حسن زاده کیابی؛ نوشا کیقبادی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 28 فروردین 1398

چکیده
  چکیده سنجابهای متعلق به جنس Sciurus جزو سنجابهای درختی هستند که با اقلیم نیمه قطبی و مناطق جنگلی سازش پیدا کردهاند و توزیع گستردهای در نیمکره شمالی دارند. سنجاب قرمز، سنجاب ژاپنی و سنجاب ایرانی از جمله گونههای شاخص جنس Sciurus در اورپا و آسیا هستند. محدوده پراکنش سنجاب قرمز از اروپا تا چین بوده در حالیکه، سنجاب ایرانی محدود به فلات ایران-آناتولی ...  بیشتر

بیوسیستماتیک
7. مطالعه تنوع ریختی جمعیت های قورباغه جنگل هیرکانی (Rana pseudodalmatina, Eiselt and Schmidtler, 1971)

معصومه نجیب زاده؛ علیرضا پسرکلو؛ احمد قارزی؛ نصراله رستگار پویانی؛ اسکندر رستگار پویانی

دوره 32، شماره 2 ، تابستان 1398، ، صفحه 118-128

چکیده
  گونه R. pseudodalmatina در جنگل های پست حاشیه جنوبی دریای خزر پراکنش گسترده دارد. علی رغم این محدوده‌ی پراکنش گسترده، جمعیت های این قورباغه های قهوه ای بومی به جز تعدادی محدود، از لحاظ ریخت شناسی در مطالعات مورد توجه قرار نگرفته اند. در این پژوهش با نمونه برداری گسترده از کل محدوده پراکنش قورباغه‌ی قهوه‌ای جنگل‌های هیرکانی به ارزیابی ساختار ...  بیشتر

بیوسیستماتیک
8. زیست‌سنجی جمعیت‌های ماهی کولی ارومیه (Alburnus atropatenae)

زینب تاجیک؛ یزدان کیوانی

دوره 31، شماره 4 ، زمستان 1397، ، صفحه 382-394

چکیده
  ماهی کولی ارومیه (Alburnus atropatenae) بومزاد رودخانه‌های حوضه دریاچه ارومیه است. تعداد 274 قطعه ماهی از هفت رودخانه آق‌دره، نازلوچای، باراندوز، ساروق، زرینه‌رود، سنته و تلخه‌رود مورد بررسی قرار گرفت. تعداد 21 ویژگی اندازشی و 17 ویژگی شمارشی مورد سنجش قرار گرفت. برای تجزیه و تحلیل آماری از آزمون‌های پارامتریک و ناپارامتریک و تحلیل متغیرهای ...  بیشتر

بیوسیستماتیک
9. مطالعه فونستیکی خانواده Cyprinidae از شهرستان پلدختر، ایران

سلماز باقریان نژاد؛ علیرضا شایسته فر؛ سمانه انصاری

دوره 31، شماره 4 ، زمستان 1397، ، صفحه 511-523

چکیده
  شناسایی ماهیان برای پی بردن به زیست شناسی آن ها و حفاظت از آن ها در برابر تهدید های زیست محیطی یکی از مطالعات مهم می باشد. ماهیان بومی هر منطقه دارای ارزش های متعددی می‌باشند، این ماهیان جزئی از ذخایر ژنتیکی هر منطقه محسوب می‌شوند که ما می توانیم از آن ها در تحقیقات ژنتیک و بیوتکنولوژی در آینده استفاده نماییم. در مورد ماهیان مطالعات ...  بیشتر

بیوسیستماتیک
10. ریخت‌سنجی هندسی بال برای تعیین تنوع در جمعیت‌های زنبورعسل (Apis mellifera meda) در شمال‌غرب ایران

سمیرا بوالحسنی؛ حسن رجبی مهام؛ مرتضی نادری

دوره 31، شماره 3 ، پاییز 1397، ، صفحه 273-285

چکیده
  شناسایی و مطالعه تنوع موجود در جمعیت‌های زنبور عسل یکی از اهداف مهم در اصلاح نژاد زنبور عسل محسوب می‌شود. این پژوهش به منظور مقایسه‌ی ویژگی ریخت‌شناسی جمعیت‌های زنبورعسل ایرانی در مناطقی از شمال غرب و غرب کشور با استفاده از روش ریخت‌سنجی هندسی به‌اجرا درآمد. برای این منظور زنبورهای کارگر از 111 کلنی متعلق‌به چهار استان آذربایجان ...  بیشتر

بیوسیستماتیک
11. بررسی فون بال‌ریشکداران(Insecta; Thysanoptera) منطقه کلات در استان خراسان رضوی

مرضیه حسینی نژاد؛ علی درخشان شادمهری؛ مریم عجم حسنی؛ سعید هاتفی

دوره 31، شماره 1 ، بهار 1397، ، صفحه 58-71

چکیده
  بال‌ریشکداران از جنبه‌های مختلف دارای اهمیت هستند. تعدادی از آنها به عنوان آفات درجه یک به محصولات کشاورزی خسارت وارد می‌سازند. نقش آنها در انتقال عوامل بیماریزای قارچی، باکتریایی و ویروسی گیاهان ، شکارگری تعدادی از گونه ها بر روی بعضی از حشرات و کنه ها، وهمچنین نقش آنها در کنترل علف‌های هرز از مواردی هستند که دلالت بر اهمیت و ...  بیشتر

بیوسیستماتیک
12. تمایز ژنتیکی حشره خوارکوچک دندان سفید Crocidura suaveolens در ایران مرکزی

حمید حدادیان شاد؛ جمشید درویش؛ اسکندر رستگار پویانی

دوره 30، شماره 2 ، تابستان 1396، ، صفحه 150-160

چکیده
  نمونه هایی از حشره خوار دندان سفید کوچک، Crocidura suaveolens، با استفاده از توالی های ژن میتوکندریایی سیتوکروم b از مناطق مختلف ایران مورد مطالعه قرار گرفتند. درخت بازسازی شده با استفاده از تحلیل بیژین، تنوع ژنتیکی نمونه ها را در قالب 4 دودمان با اعتبار بالا تایید نمود. این دودمان ها در مجموع به دو گروه اصلی تقسیم می شوند. گروه اول جمعیت های ...  بیشتر

بیوسیستماتیک
13. تکثیر دایره غلتان روشی جهت شناسائی پرندگان (مطالعه موردی: کبک Alectoris chukar)

سحر جواهری طهرانی؛ منصور علی آبادیان؛ محمد جواد نجف زاده

دوره 29، شماره 4 ، زمستان 1395، ، صفحه 400-410

چکیده
  ماکیان سانان در فهرست مورد تهدیدترین پرندگان محسوب می شوند که شکار و بهره برداری از آنها به منظور اهداف متفاوتی از جمله: غذا، تفریح و یا اهداف تجاری صورت می گیرد. شکار و بهره برداری بیش از حد سبب شده است که درصد بالایی از گونه های ماکیان سانان (4/26%) آنها به عنوان مورد تهدید با خطر انقراض در فهرست سرخ IUCN قرار بگیرند. از اینرو به منظور اقدامات ...  بیشتر

بیوسیستماتیک
14. مقایسه الگوهای پراکنش جغرافیایی حاصل از نوسانات اقلیمی در فلات ایران با تاکید بر ایران مرکزی با استفاده از داده های مولکولی

حمید حدادیان شاد؛ جمشید درویش؛ اسکندر رستگار پویانی

دوره 29، شماره 4 ، زمستان 1395، ، صفحه 411-425

چکیده
  گونه ها تحت تاثیر نوسانات اقلیمی عصر یخبندان به مناطق پناهگاهی وارد شده و جدایی دراز مدت آنها از جمعیت های همجوار سبب واگرایی ژنتیکی آنها می شود که با مطالعات فیلوجغرافیایی قابل تشخیص است. الگو‌های پراکنش جغرافیایی شش گونه پستاندار کوچک در مناطق مختلف ایران با استنباط از داده‌های حاصل از ژن سیتوکروم b و نشانگر دی لوپ مورد مقایسه ...  بیشتر

بیوسیستماتیک
15. شناسایی و بررسی تنوع ماکروبنتوز های رودخانه کرج

زهرا شکری پور؛ آریا اشجع اردلان

دوره 29، شماره 4 ، زمستان 1395، ، صفحه 442-453

چکیده
  مطالعه مشتمل بر شناسایی و پراکندگی ماکروبنتوزها در رودخانه کرج می باشد، بررسی مذکور از مهر سال 1393 شروع و در تیر سال 1394 پایان یافت. در منطقه مورد بررسی، پنج ایستگاه مطالعاتی براساس شرایط تأثیرگذاری محیطی انتخاب و فون ماکروبنتوزهای آن با تواتر فصلی توسط کوادرات با ابعاد50×50 سانتی متر و با 5 تکرار در هر ایستگاه نمونه برداری شد. نمونه ...  بیشتر

بیوسیستماتیک
16. مطالعه بافت شناسی و هیستوشیمی لوله گوارشی ماهی زرده (Capoeta damascina) ، در رودخانه سزار، استان لرستان

طاهره اسدی؛ احمد قارزی

دوره 28، شماره 4 ، زمستان 1394، ، صفحه 389-398

چکیده
  ماهی زرده (Capoeta damascina) یکی از کپور ماهیان است که مطالعۀ اندکی روی زیست‌شناسی آن صورت گرفته است. نظر به اهمیت دستگاه گوارش در بقای جانوران این تحقیق به این جنبه از زیست‌شناسی این گونه پرداخته است. به این منظور طی فصل بهار نمونه‌ها از رودخانه سزار صید و مشخصات بیومتریک آنها اندازه‌گیری گردید. متعاقباً بخش‌های مختلف دستگاه گوارش از بدن ...  بیشتر

بیوسیستماتیک
17. بررسی دوشکلی جنسی و تنوع ریخت شناختی زردپره سرسرخ (Emberiza bruniceps) در منطقه دورگه‌زایی با زردپره سرسیاه (Emberiza melanocephala) در فلات ایران

علی غلامحسینی؛ منصور علی آبادیان؛ جمشید درویش

دوره 28، شماره 1 ، بهار 1394، ، صفحه 72-84

چکیده
  نفود ژن از گونه‌ای به گونه دیگر به علت دورگه‌زایی از جمله مکانیسم‌های مهمی است که بر تغییرات درون گونه‌ای اثر می‌گذارد و باعث ایجاد صفات جدید بخصوص در ناحیه دورگه زایی می‌شود. زردپره سرسرخ (Emberiza bruniceps) و زردپره سرسیاه (Emberiza melanocephala) (راسته گنجشک‌سانان) در جنوب شرق دریای خزر دارای ناحیه دورگه‌زایی هستند. در این مطالعه به منظور بررسی ...  بیشتر

بیوسیستماتیک
18. بررسی مورفولوژی و مولکولی ژله‌فیش گونه‌ی‌ (Cnidaria: Scyphozoa) Pelagia noctiluca با پتانسیل تشکیل بلوم در سواحل جنوب شرق ایران (دریای عمان )

گیلان عطاران؛ علی دلاور

دوره 28، شماره 1 ، بهار 1394، ، صفحه 62-71

چکیده
  در سالهای اخیر بلومهای پلانکتونی در آبهای ساحلی دنیا رو به افزایش است. رده‌ی سیفوزوا از مرجانها به ژله‌فیش های حقیقی معروفند که اغلب این پلانکتونها دارای پتانسیل تشکیل بلوم در آبهای ساحلی هستند و می‌توانند اثرات نامطلوبی را بر روی صید و صیادی و ذخایر آبزیان بگذارند. بنابراین شناسایی گونه‌های عامل بلوم از اهمیت ویژه‌ای برخوردار ...  بیشتر